W 1943 roku nasiliły się naloty na miasta Niemiec, w których usytuowane były ważne zakłady przemysłowe, działające dla potrzeb armii. Postanowiono więc przenieść je w miejsca, gdzie będą poza zasięgiem bombowców alianckich i tym samym będą w miarę bezpieczne. Góry Sowie wydawały się najlepszym do tego miejscem. Położone na uboczu głównych szlaków komunikacyjnych, nie zwracały na siebie uwagi, a jednocześnie leżały daleko poza zasięgiem lotnictwa alianckiego. Początkowo prace przy budowie podziemnych hal prowadziła Schlesiche Industriegemeinschaft AG, a od kwietnia 1944 r. Organizacja Todt. Do prac wykorzystywano niemieckich robotników, ale w większej części więźniów obozu Gross Rosen, którego liczne filie (komanda) powstały w okolicy budów. Do dzisiaj nieznane jest przeznaczenie wykutych w skale korytarzy i hal. Brak dokumentacji technicznej i szczątkowe informacje, jakie przekazali więźniowie nie pozwalają na wysnucie koncepcji, które mogłyby w 100% wyjaśnić cel olbrzymich nakładów, jakie poniesiono podczas budowy podziemnych miast.
W chwili obecnej znane są korytarze o łącznej długości 9 kilometrów, ale na podstawie raportów i wspomnień wysokich urzędników niemieckich można podejrzewać, że w rzeczywistości jest ich znacznie więcej. Obecnie znamy sześć kompleksów: Gontowa, Jugowice, Rzeczka (Walim), Osówka, Włodarz i Soboń, z których trzy są udostępnione dla zwiedzających.  

Kompleks Włodarz

  Najmłodszym z udostępnionych (maj 2004) do zwiedzania obiektów jest Włodarz. Dojechać tutaj można od strony Walimia, ale bezpieczniejsza i wygodniejsza jest droga z Jugowic przez Jawornik. Największy z kompleksów wita gości betonowymi posterunkami wartowników, stojącym przy wejściu czołgiem, wozem bojowym i wystawą broni. Dojście do placu przed wejściem do podziemi można sobie urozmaicić zapoznając się z tablicami, na których przedstawiono historię kompleksu Włodarz oraz plany wszystkich znanych obecnie części projektu Riese. Mimo braku ekspozycji w podziemiach, niewątpliwym atutem Włodarza jest przejażdżka łodzią po zalanych fragmentach, a także możliwość skorzystania z jazdy czołgiem, SKOT-em, czy posilenie się grochówką z prawdziwej wojskowej kuchni. Zwiedzanie: w sztolniach panują specyficzne warunki( temperatura 5-10 st. zależnie od miejsca, b. duża wilgotność rzędu 95%), z tego względu goście powinni odpowiednio się przygotować (strój sportowy, wygodny (kurtka ew. ciepła bluza duża wilgotność wzmaga odczuwanie niskiej temperatury); zwiedzanie obiektu odbywa się wyłącznie w kaskach wydawanych przez przewodnika.

  <address>Centrum Muzealno -Turystyczne "Olbrzym"
57-450 Ludwikowice Kłodzkie
ul. Kasprowicza 35
tel./fax (0-74) 845 33 42
kom. 0502 497 928

www: www.wlodarz.p</address>  

Źródło: Dolnośląska Organizacja Turystyczna (DOT)